پس از انتشار خبر حرکت احزاب در مدینه, جو عمومى شهر دستخوش تلاطم گردید. بهترین تصویر از شرایط عمومى مدینه, و دسته بندى گروه هاى حاضر در شهر را قرآن مجید طى 17 آیه در سوره احزاب ارائه کرده است. دراین آیات با دقت شگفت انگیز و روانکاوانه اى از روحیات و مواضع گروه هاى مختلف, در جریان غزوه احزاب, پرده برداشته است. از نظر قرآن این گروه ها به سه دسته کلى تقسیم...

عثمان در شورایى که براى انتخاب خلیفه تشکیل شد با پذیرفتن شروطى، چون عمل به کتاب خدا، سنت رسول اللَّه صلى الله علیه وآله، سیره شیخین و شرطى که عمر به آن تأکید داشت؛ یعنى «مسلط نکردن بنى امیه بر مردم» به خلافت رسید.20 خلافت عثمان نقطه عطفى براى امویان بود، زیرا این خاندان سابقه درخشانى در اسلام نداشتند و بیشتر آنها تا زمانى که برق شمشیر مسلمانان در مکه چشمشان را خیره نکرده بود، اسلام را نپذیرفتند؛ بنابراین، امیدى به رسیدن به مناصب و مقامات عالى نداشتند، اما واگذارى خلافت به عثمان چنان آنان را به وجد آ ورد که ابوسفیان نتوانست شادى خود را از این واقعه پنهان کند، او در جمع امویان گفت: اى بنى امیه هم اکنون ...

حجةالاسلام والمسلمین سیدمحمد مهدى میرباقرى
در حال حاضر همراه با مسئولیت دفتر فرهنگستان علوم اسلامى، به تدریس درس خارج اصول در حوزه و انجام پژوهشهاى بنیادین در منطق، فلسفه، روش علوم و معارف اسلامى اشتغال دارند.
افزون بر فعالیتهاى یاد شده نامبرده نشست ها و سخنرانى هاى علمى متعددى در زمینه هاى روش شناسى، فلسفه، فلسفه علوم، غرب شناسى، معارف اسلامى، سیره ائمه و تحلیل مسائل فرهنگى اجتماعى در مجامع حوزوى و دانشگاهى ...

پس از بعثت، پیغمبر بزرگوار اسلام از جانب خدای تعالی مأمور شد تا دعوت خویش را اظهار کرده و به طور علنی مشرکین مکه را به اسلام دعوت و در مرحله ...

گرامى‏داشت اربعین سالار شهیدان حضرت حسین بن على (ع) در میان شیعیان آن حضرت از اهمیت و ارزش ویژه‏اى برخوردار است. از دیدگاه بسیارى از صاحب‏نظران و مورخان شیعه و اهل سنت، مبناى تاریخى چنین بزرگداشتى، ورود اهل بیت‏به کربلا در اولین اربعین حسینى (سال 61 هجرى) و دفن سرهاى مطهر شهیدان بویژه سر مقدس امام حسین (ع) در کنار پیکرهاى مطهر ...

پس از تکمیل مسجد پیامبر در کنار آن (در سمت‏شرقى) دو حجره جهت‏سکونت پیامبر و همسرانش ساخته شد: حجره‏اى براى سوده و حجره‏اى براى عائشه. پیامبر اسلام این دو را پس از درگذشت‏حضرت خدیجه تزویج کرده بود. پس از آماده شدن حجره که بسیار ساده و محقر و با مصالح ابتدایى ساخته شده بود، حضرت از خانه ابو ایوب به آنجا منتقل شد.
حجره پیامبر به دیوار شرقى مسجد متصل بود و درى از آن قسمت‏به مسجد باز مى‏شد و از دیگرى به بیرون راه داشت. پیامبر اسلام تا آخر عمر همچنان در آن حجره‏ها سکونت داشت و سرانجام در حجره عائشه رحلت نمود و (به تفصیلى که خواهیم نوشت) در همان جا به خاک سپرده شد.

رسول اکرم(ص)در آخرین سفرحج(در عرفه)، در مکه، در غدیرخم، درمدینه قبل از بیمارى و بعد از آن در جمع یاران یا در ضمن‏سخنرانى عمومى، با صراحت و بدون هیچ ابهام، از رحلت‏خود خبرداد. چنان که قرآن رهروان رسول خدا(ص)را آگاه ساخته بود که‏پیامبرهم در نیاز به خوراک و پوشاک و ازدواج و وقوع بیمارى وپیرى مانند دیگر افراد بشر است و همانند آنان خواهد مرد.

نویسنده در دو گفتار، علل عقب‏ماندگى مسلمانان را مورد بحث قرار مى‏دهد و سه نظریه را مطرح مى‏کند. الف) علت عقب‏ماندگى مسلمانان دین است. وى با ردّ این نظریه مى‏گوید: عقب‏ماندگى اختصاص به جوامع اسلامى ندارد. ب) از آنجا که مسلمانان دین را پاسخگوى همه نیازهاى خویش مى‏دانند، روح پرسشگرى در آنها مرده است؛ ازاین‏رو، پویایى را از دست داده‏اند. ایشان با تقسیم دینداران به دو دسته، این مطلب را در مورد کسانى که دین را حداکثرى مى‏دانند قبول مى‏کند. او یکى از آفات حداکثرى دانستن دین را از دست رفتن روحیه پرسشگرى مى‏شمارد. ج) دست نداشتن مسلمانان در علوم تجربى.

پس از ظهور دین مبین اسلام، تاریخ قمرى به عنوان یک تاریخ مذهبى و ملى، مورد پذیرش مسلمانان قرار گرفت.
در عصر خلافت عمر بن خطاب (دومین خلیفه مسلمانان) با پیشنهاد حضرت على علیه السّلام و تصویب خلیفه وقت، هجرت پیامبر اکرم صلّى اللّه علیه و آله از مکه معظمه به مدینه منوره، مبداء تاریخ قمرى اسلامى قرار گرفت. بدین جهت، این تاریخ را، تاریخ هجرى قمرى نامیده اند.
گفتنى است که تاریخ قمرى بر اساس گردش ماه (قمر) بر دور زمین محاسبه مى گردد. به این صورت که ماه، هنگامى گردش خود را از هلال آغاز مى کند تا به پایان رساند و به هلال بعدى وصل شود، یک ماه پدید مى آید و با دوازده بار تکرار این گردش، یک سال قمرى شکل مى گیرد.

کتاب فدک یک سند تاریخى اثرجعفر انوارى تاریخ اسلام فرازهاى مختلف و گوناگونى دارد که برخى از آنها مورد قبول و تسالم همگان بوده و چندان جاى بحث و گفتگو در آنها نیست. ولى برخى دیگر این چنین نبوده و آثاراختلاف نظر در آنها کاملا مشهود است. این‏گونه مباحث گرچه نیاز بیشترى به تحقیق و تحلیل تاریخ دارند، اما چه بسا نتایج‏بهتر و اساسى‏ترى را نیز در بر داشته باشند.