لطفاً در مورد لقمان حكیم توضیحاتی همراه با ذكر مرجع مبذول فرمائید، مخصوصاً در مورد اینكه آیا ایشان پیامبر الهی بوده است یا نه؟
پرسش:
لطفاً در مورد لقمان حكیم توضیحاتی همراه با ذكر مرجع مبذول فرمائید، مخصوصاً در مورد اینكه آیا ایشان پیامبر الهی بوده است یا نه؟
پاسخ:
نام «لقمان» دوبار در قرآن كریم آمده است كه در آیات دوازدهم و سیزدهم همین سوره است. او فردی حكیم و غلامی سیاهپوست از مردم سودان بوده است. و چهرهای نا زیبا و روحی با صفا داشتهاست و مردی راستگو و امانت دار بوده است. ولی ثابت نشده كه او پیامبر بوده است چرا كه در قرآن سخنی از نبوّت او گفته نشده و در احادیث نیز از پیامبرصلی الله علیه وآله حكایت شده است كه: «او پیامبر نبوده است بلكه بندهای بوده كه زیاد فكر میكرده و یقین نیكوئی داشته و خدا را دوست میداشته است، و خدا نیز به او حكمت داده است.»1
البتّه لقمان حكیمی والا مقام بوده است بطوری كه خدا اندرزهای اورا در كنار سخنان خود حكایت كرده است و جزئی از آیات قرآن شده است.
آری هنگامی كه انسان قلب خود را با نور تفكّر و تقوا پاك سازد سخنان حكمت آمیز بر زبانش جاری میشود. و همان میگوید كه خدا میپسندد.2
لقمان اندرزهای متعددی نموده كه از آیه دوازدهم تا آیه نزدهم این سوره ادامه دارد، البتّه این اندرزها را از مسأله توحید و شرك آغاز كرد كه اساسیترین مسأله است.3
منابع جهت مطالعه بیشتر:
1. تاریخ انبیاء: عماد زاده.
2. تفسیرهای قرآن كریم: ذیل آیات سوره لقمان، مثل تفسیر نمونه، المیزان، نورالثقلین.
3. كافی: كلینی.
4. بحارالانوار: علامه مجلسی.
1 . حقاً أقول لم یكن لقمان نبیّاً ولكن كان عبداً كثیر التفكّر، حسن الیقین، احبّ اللَّه فأحبّه ومنّ علیه بالحكمة.. (نمونه، ج17، ص 44).
2 . برخى لقمان را اهل «حبشه» دانستهاند. واورا پسر خواهر یا خواهر زاده ایوب مىدانند. (نك: تاریخ انبیاء، عمادزاده، ص 661 به بعد و نمونه، ج17 ص 44 - 35).
3 . در كتاب كافى ج1، ص 16 (كتاب العقل والجهل) و تفسیر طبرسى ذیل آیات برخى دیگر نصایح لقمان آمده است.