راه كسب علم مورد نظر خداوند كدام است؟

پرسش:
راه كسب علم مورد نظر خداوند كدام است؟
پاسخ:
همانطور كه در پاسخ پرسش دیگری (منظور از علم در قرآن چیست) بیان شد، قرآن كریم دانش افزایی و دانشمندان را تشویق می‌كند،1 كه این علم می‌تواند حداقل چهارگونه باشد:
الف. علوم شهودی مثل معرفت باطنی به خدا، و الهام و وحی الهی و ...
ب. علوم نقلی همچون تفسیر قرآن و احادیث و...
ج. علوم عقلی همچون منطق، ریاضیات و فلسفه
د. علوم تجربی (اعم از علوم طبیعی مثل فیزیك و شیمی و انسانی مثل روانشناسی و جامعه‌شناسی)
آری قرآن به همه این علوم دعوت می‌كند. به بیان علامه طباطبائی(ره)2 «(قرآن) به تعلم علوم طبیعی و ریاضی و فلسفی و فنون ادبی و بالاخره همه علومی كه در دسترس فكر انسانی است و تعلم آنها به نفع جهان بشری و سعادت بخش جامعه انسانی می‌باشد، دعوت می‌كند.»
و هر كدام از این علوم شیوه و راهی برای تحصیل دارد:
مثلاً علوم تجربی از راه تحصیل تجربه بدست می‌آید.
و علوم عقلی از راه تحصیل و خردورزی بدست می‌آید.
و علوم نقلی از راه تحصیل و مطالعه آثار گذشتگان بدست می‌آید.
و علوم شهودی از راه تزكیه نفس و ارتباط روحی با عالم قدس به دست می‌آید.
یادآوری این نكته لازم است كه هر علمی كه با نیت خدایی یعنی برای نزدیكی به خدا و شناخت بهتر آیات و نشانه‌های او و برای خدمت به خلق خدا باشد، این علم الهی و مورد نظر خداست و اگر كسب دانش برای امور دیگر مثل قدرت طلبی و ستمكاری بر دیگران و مانند آن باشد این علوم الهی نخواهد بود اگر چه «درس دینی» باشد پس هر علمی كه مایه‌ی سعادت و كمال انسان و زمینه‌ساز خدمت به مردم و موجب پیشرفت مسلمانان باشد آن دانش مورد نظر خداست و لازم است از راه و شیوه‌ی خاص آن علم (همانطور كه در بالا بیان شد) ‌كسب گردد.

1 . نك: مجادله / 11 و زمر / 9.
2 . نك: قرآن در اسلام، علامه طباطبایی، ص 94.