لیست مقالات
زیردسته ها
زهد از منظر اسلام در مناظره امام صادق علیه السلام با صوفیان
زهد از منظر اسلام در مناظره امام صادق علیه السلام با صوفیان
اشاره: یکی از مباحثی که این روزها از سوی برخی افراد مطرح میشود‚ لزوم ژندهپوشی و بیتوجهی افراطی به ظواهر است; آنچنانکه برخی از اهل تصوف اینگونهاند. در سالروز شهادت حضرت صادق آلاللّه علیهالسلام‚ برآن شدیم که مناظره امام پیرامون این موضوع را جهت بهرهمندی مخاطبان ارجمند تقدیم نماییم.
جاذبه های مادی و زمینی شاعران را از عرفان دور کرد / خبرگزاری مهر
اگردرشعرمولوی ، حافظ ، سنایی و یا عطار ازعرفان سخن گفته می شود ، به این دلیل است که زندگی آنها با عرفان آمیخته شده بود و به تعبیری : از کوزه همان برون تراود که دراوست ، وقتی زندگی خیلی از شاعران ما با عرفان بیگانه است و آنها در پیچ و خم زندگی امروز و از حل مشکلات خودشان هم بازمانده اند چطورمی شود انتظارداشت که به مقوله عرفان بپردازند و آن را درشعرخود بگسترند تا جامعه ...
ابن سینا و اخلاق / آیة الله جوادى آملى
رساله «عهد» شیخ رئیس گرچه در زمینه عهد است ولى بخش مهمى از آن، بحثهاى اخلاقى یعنى ارائه راههاى اخلاقى و فنى است. رساله عهد دیگرى نیز از شیخرئیس در حاشیه «شرح الهدایة الاثیریه» صدرالمتالهین (4) آمده است که عهد عملى است. اولین ماده این رساله دوم که در حقیقت...
صدرالمتالهین و تحول علم اخلاق / آیة الله جوادى آملى
حیوانات بیانگر اوصاف انسانىاند; اگر انسان بخواهد غضب خود را خوب بشناسد، باید به حیوانات درنده بنگرد و اگر مایل باشد شهوت خویش را بنگرد، به بهائم شهوى نگاه کند و اگر درستبررسى کند، مىبیند که حقیقت غضب، همان درنده خویى درنگان است و واقعیتشهوت همان شهوتجویى چرندگان; و انسانى که متحرک بالشهوة است، با اشتها و میل حرکت مىکند; نه این که ...
عرفان یعنی قبول دوئالیسم عقل کلی و عقل جزئی (روایت نصر)
اسلام در صورتی که ابعاد و اعماق آن تبیین و تشریح شود، میتواند در میان غیر مسلمانان بصیر و آگاه و همچنین در میان خود جوانان مسلمان تحصیل کردهی غرب احترام و حتی هواداری و تعلق خاطر به دست آورد، نه با ارائهی آن به مثابه ترجمهی دیگری از ایدئولوژیها و مکاتب غربی که گهگاهی امروزه در غرب مُد شده است. از این بالاتر، میتوان اسلام را به عنوان یک جایگزین و بدیل روشن و صریح برای مکاتب مذکور مطرح کرد که میتواند برنامهی کاملی برای حیات بشری و حتی کل رفتارهای انسان در جهان امروز ...
آموزههای اخلاقی، رفتاری امامان شیعه/ محمدتقی عبدوس و محمدمهدی اشتهاردی
کسی که بدون شناخت، عمل و حرکت کند، بیشتر از آنکه اصلاح کند، به فساد میکشاند.با کمال تأسف، پیروی بسیاری از شیعیان از امامان، کورکورانه و قشری است. آنان با اینکه حسن نیت دارند، بر اثر عدم شناخت، گاهی به نام پیروی از امامان، درست در مقابل آرمان آنان حرکت میکنند و نمیدانند که نمیدانند؛ در نتیجه، تا ابدالدهر در «جهل مرکب» خواهند ماند. برای آشنایی با آن بزرگواران نباید تنها به گزارش سرگذشت امامان و تاریخ زندگی آنان، بدون «تجزیه و تحلیل» اکتفا کرد؛ بلکه باید با تجزیه و تحلیل صحیح، فرهنگ ناب اسلام را از زوایای زندگی پربار امامان استخراج نمود. آنان معادن حکمت و بینش اسلامی هستند و گنجینههای عالی معرفت بشری میباشند. اگر خواسته باشیم از معدنی...
واقعگرایى اخلاقى شکگرایى اخلاقى/ پانایوت باچواروف / مترجم سید اکبر حسینی
شکگرایى درباره حقایق اخلاقى منکر این مطلب است که گزارههاى اخلاقى (یا حقایق اخلاقى) صادقى وجود دارند (و یا اینکه ما مىتوانیم مطلع شویم که وجود دارند) که مستلزم متصفشدن برخى امور به صفتى اخلاقى هستند.اینگونه شکگرایى به نظر مىرسد اشاره به این مطلب دارد که فاعلهاى عاقل و با اطلاع، ادعاهاى اخلاقى بدون اعتبار ارائه مىنمایند.این دیدگاه به وسیله دستهاى از استدلالها تقویتشده است که در میان آنها، استدلالهایى درباره اختلافهاى اخلاقى نیز دیده مىشود.یکى از انگیزههاى مهم این رویکرد آن است که تبیین هنجارى ...
نقش اخلاق در سیره عملى پیامبر اسلام (ص) / محمد محمدی اشتهاردی
در سیره عملى پیامبر (ص) صدها نمونه از اخلاق نیک و زیبا وجوددارد که هر کدام نشانگر قطرهاى از اقیانوس عظیم حسن خلق آنحضرت ...
نسبیت و اطلاق در گزاره های اخلاقی / محسن غرویان
ممکن است کسى بگوید آیا تزاحم دو حکم مطلق اخلاقى براى خداوند اتفاق نمىافتد؟ اگر تزاحم دو مطلق اخلاقى براى خداوند هم اتفاق بیفتد، لازمه اش این است که خداوند نیز مهم را فداى اهم کند و این همان نسبیت عملى و رفتارى در اخلاقیات است؟! پاسخ این است که تزاحم از لوازم عالم محدود مادى...
ملاک ارزش گذارى افعال/ سید حسین هاشمى
برخى از فلاسفه اخلاق دریافت خصوصیات اخلاقى افعال را بر پایه ادراک و شهود شخصى استوار مىدانند و بر این باورند که حقایق اخلاقى را تنها از راه شهود مىتوان دریافت و دیگر امور اخلاقى اگر چنان که باید لحاظ شوند، بدیهى و بىنیاز از توضیح خواهند بود. [1]
جى. اى . مور که از بزرگترین فلاسفه شهودگرا است و رویکرد به شهودگرایى در قرن حاضر از اثر او با نام (مبناى اخلاق) آغاز مىگردد، بر این عقیده است که خوب، تعریف ناپذیر، شهودى و بدیهى است. او مىنویسد:
(اگر از من پرسیده شود که خوب کدام است، در جواب خواهم گفت که خوب، خوب است و این غایت مطلبى...

